Staropolskie m\u0105dro\u015bci.<\/p>\n
1. \u0179le w tym domu si\u0119 dzieje, gdy kogut jaja niesie, a kura za\u015b pieje.
\n2. Kiedy starzec prze\u017cyje marzec \u2013 b\u0119dzie po tym zdr\u00f3w.
\na jak baba w marcu s\u0142aba \u2013 za ni\u0105 pacierz zm\u00f3w.
\n3. Gdy m\u0105\u017c biedny, \u017cona z du\u017cym wianem \u2013 nigdy m\u0105\u017c tej \u017cony nie zostanie panem.
\n4. Jak ogie\u0144 bywa z wod\u0105, tak i stary bywa z m\u0142od\u0105.
\n5. \u017bony trzeba dwa razy s\u0142ucha\u0107: raz jak wo\u0142a \u2013 cho\u0107 je\u015b\u0107, a drugi raz \u2013 cho\u0107 spa\u0107.
\n6. Jak drzwi, kt\u00f3re nie skrzypi\u0105, tak \u017cona , kt\u00f3ra milczy \u2013 najprzyjemniejsza.
\n7. Kto si\u0119 w starej kocha \u2013 dwa razy grzeszy: Pana Boga obra\u017ca, a i diab\u0142a cieszy.
\n8. Gdy nie mamy, co kochamy – to kochamy to, co mamy.
\n9. Pierwsza \u017cona \u2013 s\u0142ug\u0105, druga \u2013 przyjaci\u00f3\u0142k\u0105, trzecia – pani\u0105.
\n10. Czterech rzeczy trudno zatai\u0107: ognia, \u015bwierzbi\u0105czki, kaszlu i kochania.
\n11. W mi\u0142o\u015bci i gniewie, co cz\u0142ek czyni – nie wie !.
\n12. Gdy bieda wchodzi drzwiami \u2013 mi\u0142o\u015b\u0107 wylatuje oknami.
\n13. Inaczej serce \u017c\u0105da, inaczej my\u015bl s\u0105dzi, inaczej \u015bwiat spogl\u0105da, inaczej los rz\u0105dzi.
\n14. Cz\u0142owiek bez cnoty, uroda bez serca, serce bez si\u0142y – za nic nie stoj\u0105.
\n15. Dwakro\u0107 grzeszy, kto si\u0119 z grzechu cieszy.
\n16. Od umizg\u00f3w i \u015bmiechu, krok jest tylko do grzechu.
\n17. Lubie\u017cno\u015b\u0107 z cnot\u0105 si\u0119 nie ostoi, jak m\u0105dro\u015b\u0107 z rozkosz\u0105 si\u0119 nie spoi.
\n18. Miernie u\u017cywaj kuchni, piwnicy i \u0142\u00f3\u017cka \u2013 to nie zaboli \u017co\u0142\u0105dek, ni g\u0142owa, ni n\u00f3\u017cka.
\n19. Do cnoty trudno jak po szydle, do grzechu \u0142atwo jak po mydle.
\n20. Nie przebieraj panno, \u017ceby\u015b nie przebra\u0142a, \u017ceby\u015b za kanarka wr\u00f3bla nie dosta\u0142a.
\n21. Nie dziw, \u017ce harde urodziwe panie ! \u2013 Czym g\u0142adsze drzewo, tym trudniej le\u017a\u0107 na nie.
\n22. \u015amia\u0107 si\u0119 i p\u0142aka\u0107 bez przyczyny \u2013 umiej\u0105 wszystkie dziewczyny.
\n23. Szlachecka dziewka, ksi\u0119\u017cy parobek, m\u0142oda nalewka \u2013 to lichy dorobek.
\n24. Gdy dzieweczka \u2013 to j\u0105 czesz, a gdy wi\u0119ksza to j\u0105 strze\u017c,
\nJak doro\u015bnie \u2013 zap\u0142a\u0107 komu, by j\u0105 zabra\u0142 z twego domu.
\n25. Wzdycha\u0107 do mi\u0142o\u015bci, gdy na g\u0142owie zima, to jakby gry\u017a\u0107 orzech, kiedy z\u0119b\u00f3w ni ma.
\n26. Z przodu strze\u017c si\u0119 kobiety, z boku strze\u017c si\u0119 karety,
\nkonia z ty\u0142u nie tykaj, g\u0142upca z ka\u017cdej strony unikaj.
\n27. Cho\u0107 stu\u0142a d\u0142onie zwi\u0105\u017ce u o\u0142tarzy, lecz niedobranych tym si\u0119 nie skojarzy.
\n28. Kobieta bez ch\u0142opa, jak ogr\u00f3d bez p\u0142ota.
\n29. Kto komu wszystkiego zazdro\u015bci \u2013 nie ma w sercu bli\u017aniego mi\u0142o\u015bci .
\n30. Tylko to, co bez nag\u0142o\u015bci – dochodzi do doskona\u0142o\u015bci.
\n31. Wsz\u0119dzie jest zdrada: i w ch\u0142opskiej komorze
\n– lecz nigdzie tak rada, jak na pa\u0144skim dworze.
\n32. Najgorzej paskudnie kocha\u0107 si\u0119 w po\u0142udnie, najpi\u0119kniejsza pora \u2013 z rana i z wieczora.
\n33. Pijany, szalony i zakochany \u2013 ka\u017cdy z nich bez rozumu.
\n34. Jeden lubi Zosi\u0119, a drugi Antosi\u0119 \u2013 wi\u0119c nie klnij na gusta, bo to gadka pusta.<\/p>\n
Wierzenia o pszczo\u0142ach<\/p>\n
\u017badne z wierze\u0144 zwi\u0105zanych z pszczo\u0142ami nie posiada jakiego\u015b materialnego symbolu, a wi\u0119c trwa\u0142ego \u015bladu. Jedynym zasadniczym \u017ar\u00f3d\u0142em wiedzy o tych wierzeniach pozostaje zawodna pami\u0119\u0107 informator\u00f3w.
\nInformatorzy okre\u015blaj\u0105c natur\u0119 pszcz\u00f3\u0142 sporo zawsze uwagi po\u015bwi\u0119caj\u0105 ich zdolno\u015bci \u017c\u0105dlenia.. Pr\u00f3buj\u0105 t\u0142umaczy\u0107 niepoj\u0119te zjawisko, jakim jest \u015bmier\u0107 tego owada po spe\u0142nieniu aktu obrony. W pr\u00f3bach tych pos\u0142uguj\u0105 si\u0119 popularn\u0105 na terenie Kurpiowszczyzny – i daleko poza jej granicami \u2013 przypowie\u015bci\u0105 o rozmowie, jak\u0105 prowadzi\u0142a pszczo\u0142a z Chrystusem:
\n\u201eKiedy\u015b pyta\u0142a psco\u0142a Pana Jezusa, cy jek ugryzie c\u0142ozieka, to on umrze. Pan Jezus
\njej poziedzio\u0142: on bandzie zy\u0107, a ty umrzes. Dlatego psco\u0142y tak c\u0119sto ludzi nie gryzaj\u0105\u201d
\nPomimo tego i pszczelarze i osoby postronne unikaj\u0105 uk\u0105sze\u0144 przez pszczo\u0142y. Stosunek
\ndo pszcz\u00f3\u0142 nacechowany jest wielkim uszanowaniem, prawie czci\u0105. Szczeg\u00f3lnie wyra\u017anym przejawem tego stosunku jest surowy zakaz zabijania pszcz\u00f3\u0142.
\n\u201ePies je zdechlina, ko\u0144 przepad, krowa stera\u0142a si\u0119, \u015bwinia zdech\u0142a, kot zdech, kura tes, ryba to nie wiadomo jek, a psco\u0142a umar\u0142a, bo wosk z niej si\u0119 pali w ko\u015bciele, to nazwa musi by\u0107 delikatna\u201d.
\n\u201e W zimie to one nie zbieraj\u0105 niodu, bo i z cego, to siedz\u0105 w ulu w gromadce i brzmi\u0105.
\nNa ziosn\u0119, to wylec\u0105 i wycysc\u0105 si\u0119 na k\u0142aku, za uczciwo\u015bci\u0105 wysraj\u0105, jek pobrudz\u0105, to
\nnie da si\u0119 wyp\u0142uka\u0107. Kiedy si\u0119 wycysc\u0105 to nazad zbieraj\u0105 ni\u00f3d. Jek ni\u00f3d nie spad\u0142, to
\npomer\u0142y\u2026 Jek mnie zaci\u0119\u0142a psco\u0142a, to ja jej nie zabzio\u0142, cho\u0107 cierpia\u0142, bo mnie jej zal
\nbe\u0142o, ona mnie ni\u00f3d zbziera\u0142a.. To drobne robacki, to brzydko m\u00f3zie\u0107 przepad\u0142y, to si\u0119
\nm\u00f3zi pomar\u0142y albo spad\u0142y\u201d.
\nU pszczelarzy w parze z obowi\u0105zkiem u\u017cywania w\u0142a\u015bciwych s\u0142\u00f3w wyst\u0119puje prze-
\nstrzeganie zasady delikatnego obchodzenia si\u0119 z pszczo\u0142ami.
\n\u201e Ludzi prentkich to si\u0119 \/pszczo\u0142y\/ cepiaj\u0105 i im si\u0119 psco\u0142y nie trzymaj\u0105. Trzeba z nimi delikatnie. Ja to chodze przy nich jek nimek, to mnie nie bior\u0105, a s\u0105 u nich takie ma\u0142e
\nto ostre, to takie jak gestapo. Te grube to nie gryzo\u201d.
\n\u201e Jek pscelarz umiera, to trzeba kijem uderzy\u0107 w ul, bo inacy psco\u0142y si\u0119 nie obudz\u0105.
\nBu\u0142 pod Wy\u015blem w Gr\u0105dach, Dzik si\u0119 zwa\u0142, nia\u0142 ze sto pni\u0105w. Bu\u0142 to pscelarz, co z psco\u0142\u0105 co chcia\u0142 to robzi\u00f3\u0142. Jek umer, to go wyprowadzi\u0142y na cmentarz\u201d.
\n\u201eZbziera si\u0119 ni\u00f3d z r\u00f3zno\u015bci, z kwiat\u00f3w choiny najbardziej. Jek lipa ksitnie tez zbzieraj\u0105 ni\u00f3d, na gryce to az carno od psc\u00f3\u0142. Jek ni\u00f3d spadnie z nieba z ob\u0142ok\u00f3w, to wszystko Pan B\u00f3g sprawuje, spada na li\u015bci, na ksiaty a psco\u0142y zbzieraj\u0105\u201d.
\nWosk wywodzono r\u00f3wnie\u017c z rosy niebia\u0144skiej, ale i dopuszczano inne jego pochodzenie.
\n\u201eDawid Symon nia\u0142 mo\u017ce ze trzysta pni. By\u0142 z niego religijny c\u0142oziek. Ludzie go
\nkochali. Jek ni\u00f3d podbziera\u0142, to przys\u0142o ze sze\u015b\u0107dziesi\u0105t dzieci. Zona jego na\u0142ama\u0142a
\nkawa\u0142k\u00f3w i z przetaka dawa\u0142a ponad p\u0142ociu, to z trzy przetaki rozda\u0142a\u201d.
\n\u201e Jek podbziera\u0142 ni\u00f3d, to my przy zastodolu cekali . Dojcie sprobowa\u0107 wo\u0142ali, to w li\u015bcie kapusty dawa\u0142. Jek nom do\u0142, to my skakali do g\u00f3ry i jedlim z woscynami.\u201d
\n\u201eDawnii godali, jek das niodu siurkom \/ch\u0142opcom\/, to b\u0119d\u0105 ci si\u0119 psco\u0142y roi\u0142y. Dlatego zawdy jek podbziera\u0142, wo\u0142a\u0142 do sprobunku: mata dziatki. \/opowiada\u0142 o Dawidzie Symonie Fr. Majka \/ur. 1882 r\/ z Czarnotrzewia\/.
\nW zestawieniu z praktykami sk\u0142adania ofiar z wosku oraz cz\u0119stowaniem pierwszym miodem szczeg\u00f3lnej wymowy nabieraj\u0105 wierzenia wp\u0142ywaj\u0105ce na zakaz oddawania roju za darmo, jak te\u017c miodu czy wosku.
\n\u201eC\u0142oziekoziu nie ni\u0142o dawa\u0107 ni\u00f3d za darmo. Cho\u0107 by da\u0142 psia\u0107 grosy, \u017ceby si\u0119 liczy\u0142o ze sprzedany. Jek r\u00f3j da darmo, to i re\u015bta p\u00f3jdzie darmo\u201d.
\n\u201eDla chorego nie da niodu, i to dzisiaj s\u0105 tacy drudzy. Je\u017celi powies ze dla siebie,
\nto da. Nie da bo si\u0119 boi, ze mu psco\u0142y pochoruj\u0105\u201d.
\n\u201e Choremu nigdy nie sprzedali, co by mu nie umer\u0142y psco\u0142y. Jek ni dziecko zachorza\u0142o, to poszed\u0142em, \u017ceby mi sprzeda\u0142, to nie chcia\u0142. Alem mu przekl\u0105\u0142em, to mu pomar\u0142y\u201d.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Staropolskie m\u0105dro\u015bci. 1. \u0179le w tym domu si\u0119 dzieje, gdy kogut jaja niesie, a kura za\u015b pieje. 2. Kiedy starzec prze\u017cyje marzec \u2013 b\u0119dzie po tym zdr\u00f3w. a jak baba w marcu s\u0142aba \u2013 za ni\u0105 pacierz zm\u00f3w. 3. Gdy m\u0105\u017c biedny, \u017cona z du\u017cym wianem \u2013 nigdy m\u0105\u017c tej \u017cony nie zostanie panem. 4. Jak ogie\u0144 bywa z wod\u0105, tak i stary bywa z m\u0142od\u0105. 5. \u017bony trzeba dwa razy s\u0142ucha\u0107: raz jak wo\u0142a \u2013 cho\u0107 je\u015b\u0107, a drugi raz \u2013 cho\u0107 spa\u0107. 6. Jak drzwi, kt\u00f3re nie skrzypi\u0105,…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-30","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/goksirbaranowo.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/30","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/goksirbaranowo.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/goksirbaranowo.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/goksirbaranowo.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/goksirbaranowo.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=30"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/goksirbaranowo.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/30\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":32,"href":"https:\/\/goksirbaranowo.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/30\/revisions\/32"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/goksirbaranowo.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=30"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}